Google+

Arama formu

BOSNA-HERSEK BÖLÜM 4: BOSNA'DA OSMANLI'NIN EN GÜZEL MİRASI - MOSTAR

Bu yazı Gezimanya üyesi nevinsalman tarafından yazılmıştır. Yazılarınızı sitemizde yayınlamak isterseniz üye olabilirsiniz.

Neretva Nehri'nin kıyısında yer alan, ülkenin dördüncü büyük kenti Mostar adını Mostar Köprüsü ve her iki yanında yükselen ve “köprüye bekçilik yapmakta olan kulelerden” almış. (Stari Most – Eski Köprü).

Mostar
 

Uzun süredir görmeyi arzu ettiğim bu tarihi şehre varır varmaz gezimize başlıyoruz. Roma dönemindeki ilk yerleşimin ardından, idarenin Osmanlı’ya geçmesiyle kent, Osmanlı mimarisinin en güzel örnekleri ile süslenerek, hızla gelişmiş. 92 savaşında Sırpların yoğun bombardımanı sonucu kültürel değerler yerle bir olsa da restorasyon sonrası eski güzelliğine bürünen güzel şehre uzaktan baktığınızda bir Anadolu kasabasını andırıyor. Her iki kenarına sıralanmış taş evleri ile Arnavut kaldırımlı dar yollarında ilerlerken minaresi ve kubbesi ile bir cami görüntümüze giriyor.

Mostar-1
 
Mostar-2
 

Koski Mehmet Paşa Camisi – 17. yüzyıl yapımı cami ve avlusundaki şadırvan şehrin önemli yapılarından. Savaş sırasında minaresi yıkılan cami restorasyon çalışmalarından sonra tekrar ibadete açılmış.

Mostar şehrinde bir çok konaklama seçeneği var. Otel yerine ev kiralamak isterseniz Guesthouse Ajla, Lavanda güzel bir seçim olacaktır. Bunlardan en iyileri Aurelia B&B, Love Apartments, Yellow Lily Mostar Apartman. Şehir merkezine yakın konaklamayı tercih etmek isterseniz Apartment Marija, Apartman Mostar Centar 2, Galaxy Apartment gibi otelleri tercih edebilir ya da daha ekonomik alternatifler isterseniz Hostel Dada, Hotel & Rooms Lombrelle, Hostel Musala tesislerini deneyebilirsiniz. Bir de booking.com'un Mostar aramalarında ara sıra güzel indirimli fırsat otelleri oluyor. Onları da bu linkten takip edebilirsiniz.

Mostar-3

Mostar-4

Şehrin bir diğer ünlü camisi de Karagöz Bey Camii. Nakışlı kubbesi ve yüksek minaresi ile Hersek bölgesinin en güzel camilerinden biri olan yapı, 16. yüzyıla ait bir Mimar Sinan eseri. İkinci Dünya Savaşı ve 1992 Bosna savaşı sırasında tamamen yıkılan camii yeniden inşa edilmiş ve ibadete açılmış. Cami, Neretva Nehri'nin kıyısında sarp kayaların üzerinde ve Mostar köprüsünün belki de en güzel görüntüleri buradan karelerimize alıyoruz.

Mostar-5
 

Mostar Köprüsü – Fotoğraflamaya doyamadığım bir manzara var karşımda. Dünyanın en büyük tek gözlü taş köprülerinden Mostar Köprüsü. Tek bir penci kemerden oluşan köprü, gerçekten duyduklarımı hak edecek kadar güzel ve zarif. Geçmişlerini ve geleceklerini temsil ettiğine inandıkları bu köprü ile kent halkı arasındaki ilginç bağ beni çok etkiledi.

Mostar-6

Bu güzel köprü bir Mimar Sinan eseri olarak bilinse de gerçekte Mimar Hayrettin’in eseri. Fatih döneminde Mimar Hacı Kalfa tarafından yapılan ilkel tahta köprü yerine yeni bir köprü yapılması için Kanuni Sultan Süleyman tarafından yaptırılmış. Kanuni, baş mimarı Sinan’a “eşi benzeri görülmemiş, bakan gözleri fethedecek, Türk’ün adını yaşatacak, hatırlatacak, şanımıza yaraşır bir köprü” yapması fermanı verir. Sinan da bu görevi, Bosnalı olması nedeniyle, öğrencisi Mimar Hayrettin’e verir. 456 kalıp taş kullanılarak 9 yılda tamamlanan köprünün nehirden yüksekliği 24 metre, genişliği 4 metre, uzunluğu ise 30 metre.

Mostar-7

Mostar-8

Mostar-9

Mostar-10

Mostar şehrindeki savaştan nasibini alan değerli eserlerden biri de bu ünlü köprü. Büyük bir bölümü zarar görse de savaş sonrası UNESCO başkanlığında oluşturulan teknik heyet, Osmanlı öncesi, Osmanlı dönemi ve sonrasında yaratılan mimarinin en güzel örnekleri olan eserlerle birlikte köprüyü de restore ederek eski değerlerine kavuşturmuş.
Köprünün yeniden inşa edilme hikayesi de ilginç. (İlgi duyanlar için alt kısmında.)

Mimar Sinan Kayseri doğumlu olduğu için, kardeş şehir ilan edilen Mostar ve Mostar Köprüsü ve etrafındaki Eski Kent UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde.
 
Yarın Sarajevo’dayız, Eski Şehir ve Osmanlı miraslarını gezmeye devam edeceğiz.
 
(Köprünün yeniden inşa edilmesi: Yıkılan Mostar Köprüsü, ABD, Türkiye, Hollanda, İtalya ve Hırvatistan'ın katkılarıyla Yapı Merkezi tarafından aslına uygun olarak yeniden inşa edilirken, 15 milyon dolar harcayan Avrupa Birliği’nin katkıları da unutulmamalı elbette. Köprüde kullanılan tüm malzemelerin olabildiğince orijinal olmasına özen gösterilirken ilk olarak suyun altında kalan temellerin sağlamlığı araştırılıp güçlendirme çalışmaları yapılmış. Bombardıman sırasında Neretva’nın sularına gömülen orijinal taş bloklar dalgıçlar tarafından nehir yatağından bulunup vinçlerle çıkarılarak teste tabii tutulmuş. Ne yazık ki uzun süre suyun içinde kaldıkları için bozulan taşlar yapıda kullanılamamış - Bu taşların bir kısmını nehir kenarında görebilirsiniz. Ancak araştırmalar sonucu günümüzde kapalı olan taş ocağı bulunarak tekrardan açılmış ve orijinal modele sadık kalınarak aynı taşlar yeni köprünün yapımında kullanılmış. Taş işçiliği, çoğunluğu Türkiye’den gelen usta taş işçileri tarafından yapılmış. 2002'de başlanan köprü kemerinin kilit taşı 2003 de yerine konmuş. Büyük ölçüde Türk firması ve Türk işçileri tarafından yeniden inşa edilen köprü 2004 senesinde Prens Charles tarafından kullanıma açılmış.)

Mostar-11

Etiketler


nevinsalman kullanıcısının resmi
Yazar Hakkında

nevinsalman

Ankara da doğdum, TED Ankara Koleji ve Gazi Üniversitesi Mimarlık fakültesi mezunuyum. 6 sene Londra'da yaşadım, sonraki yıllarda İstanbul'a yerleştim ve serbest çalıştım. 10 senedir ise kış aylarında İstanbul'da, Mayıs-Aralık 7-8 ay Bodrum’da yaşadıktan sonra artık tamamen Bodrum’lu oldum. Tam bir Bodrum sevdalısıyım, en büyük keyfim seyahat...