Google+

Arama formu

BÜYÜLEYİCİ BİR KIŞ MASALINA YOLCULUK – BEYAZ ÜLKE LAPONYA (7. BÖLÜM)

Küçük ama şirin tatil köyü Luosto’da otel odamın penceresi köy meydanına ve buradaki karlarla süslenmiş çok çeşitli ağaçlar ve sokak lambalarının görüntüsüne bakıyor. O kadar güzel bir manzara var ki perdemi kapatmıyorum ve karın büyülü havası bana gece olarak yansıyor.

Laponya (Lapland)

Laponya (Lapland)-1

Laponya (Lapland)-2

Perdemi açık bırakmamın bir nedeni de tabii gökyüzünü izlemek, olur ya belki kar diner, bulutlar dağılır da ışıklar gökyüzünde dans etmeye başlar mı diye, şansımı son geceye bırakmak istemiyorum sanki... Heyecandan olsa gerek, hayal mi rüya mı bilemeden gece yarı uyanık geçiyor ve sabah oluyor.

Laponya (Lapland) şehrinde bir çok konaklama seçeneği var. Otel yerine ev kiralamak isterseniz Arctic Red House, Arctic Jokasa Apartment, Villa Virpi güzel bir seçim olacaktır. Bunlardan en iyileri Residence Eliel, Wonderland Home Apartments, Kajo Lomahuoneisto. Şehir merkezine yakın konaklamayı tercih etmek isterseniz Villa Aurela, Arctic Villa @ Norvajärvi, Kuurala apartment gibi otelleri tercih edebilir ya da daha ekonomik alternatifler isterseniz Reindeer Green House, Snowman House in Rovaniemi, Hostel Café Koti tesislerini deneyebilirsiniz. Bir de booking.com'un Laponya (Lapland) aramalarında ara sıra güzel indirimli fırsat otelleri oluyor. Onları da bu linkten takip edebilirsiniz.

REN GEYİKLERİ İLE KIZAK - SAMİLER VE ŞAMANİZM

Kahvaltıdan sonra yeni bir heyecan, yeni bir maceraya doğru sıkıca giyinip yola çıkıyoruz, -9 derece sıcaklık ile başladığımız gezimizde hava -12 dereceye geliyor, ancak yarın gideceğimiz bölge için tahminler -31 derece olunca kendimizi burada şanslı sayıyoruz. Bugünkü heyecanımız Lapon kültüründe oldukça önemli bir yere sahip olan Ren geyikleri ile tanışma ve onların çektiği kızaklarla yapacağımız kızak safarisi.

Laponya (Lapland)-3

Otelimizin hemen yakınında, bu geziyi bize organize eden firmanın ofisine gidiyoruz. Özel kıyafetleri giymekte biraz zorlanıyoruz, bizi üşütmeyecek tulumlarımız ve hava koşullarına uygun botlarımızı nihayet giyiyor, eldivenlerimizi alıyor ve astronotlara benzeyerek ay aracına.. pardon, aracımıza binerek Milli Park’ta bir çiftliğe doğru yola çıkıyoruz.

Kuzey Kutup Dairesi’nin yaklaşık 200 kilometre kuzeyinde, yine muhteşem manzaralar eşliğinde ilerlerken yol hiç bitmesin istiyorum, ama cennet gibi bir yerdeki Ren Geyiği Çiftliği’ne geldiğimizde, etraftaki muhteşem ağaçlar ve kar manzaraları ile bir kez daha büyüleniyoruz.

Laponya (Lapland)-4

Laponya (Lapland)-5

Laponya (Lapland)-6

Çiftlik sahibi iri yarı Lapon bir bey bize Ren geyikleri ve çiftlik hakkında bilgiler aktarıyor.

Laponya (Lapland)-7

Bering Boğazı çevresinden yerkürenin kuzey bölgelerinde birçok bölgeye yayılmış olan Ren geyiklerinin soy ağaçları bir milyon yıl öncesine kadar uzanmakta. Norveç, İzlanda, İsveç'in kuzeyi, Finlandiya, Rusya'nın Laponya bölgeleri ile Alaska, Kanada ve Grönland’da yoğun olarak yaşamakta olup Laponya’nın önemli ve vazgeçilmez varlıklarından. Onlar bu coğrafyanın ve Laponya’nın olmazsa olmazları. Sevimli Ren geyikleri taşıma ve binek hayvanı olarak kullanıldığı gibi etinden ve sütünden de yararlanılırken soğuk iklime adapte olan hayvanlar tüm iklim koşullarında yiyeceğine karı kazıyarak ulaşabiliyor. Liken ve yosunun yanı sıra tundra otları, cüce çalıları gibi doğada çok sayıda farklı bitki ve mantar türünü yiyor. Ancak onlar için doğadaki tehdit kurtlar, ayılar gibi vahşi hayvanların saldırısı ve çığ ve buz kırılmaları tehlikesi. Boynuzlarının güzelliği ile ünlü geyiklerin ilginç bir özellikleri de çiftleşme döneminde erkek geyiklerin birbirleriyle mücadele etmesi. Mücadeleyi kazananlar 10 - 15 dişiyle çiftleşiyorlar, hayli yoruldukları için de bir daha toparlanamıyor ve kesimlik oluyorlar, boynuzlarını da düşürüyorlar.

Laponya (Lapland)-8

Gebe kalan dişi geyikler bu dönemde kendilerini, sonrasında da yavrularını vahşi hayvanlardan koruma amacıyla boynuzlarını koruyorlar. Doğanın adaleti bir kez daha karşımıza çıkıyor. Finlandiya’da Lapon bölgesi de dâhil, tahminen 200 bin kadar Ren geyiği bulunuyormuş.

Laponya (Lapland)-9

Bu bilgilerden sonra, kızak turumuzla ilgili bazı güvenlik önlemlerini ve talimatları da aldıktan sonra geyiklerin çekeceği kızaklara kuruluyor, fotoğraf çektirmeyi de unutmuyor ve yola koyuluyoruz.

Laponya (Lapland)-10

Kartpostalları andıran eşsiz manzaralar arasında kızak turumuza başladığımızda bize verilen talimatlara uyarak elimizi kolumuzu kızağın dışına çıkarmıyoruz, fazlaca hareket etmiyor, ayağa kalkmıyoruz.

Laponya (Lapland)-11

İki geyiğin çektiği kızaklar birbirine bağlı, en önde ise bir görevli var, zira Ren geyikleri idare etmesi biraz zor hayvanlar. Zaman zaman sabırsızlık göstererek öndeki araç dursa da onlar durmak istemiyor ve önlerindeki kızağa iyice yaklaşarak öndeki kızağın yolcularına, yani bizlere toslamayı seviyorlar. Bazen de kızağımızın yanına geçiyorlar, yanı başımızda duruyorlar ve yan yana ilerliyoruz, ancak korkmaya gerek yok, bize dostça eşlik ediyorlar.

Laponya (Lapland)-12

Bizlere verilen kıyafetlerin yanı sıra kızaklarda bulunan battaniyeler sayesinde hiç üşütmeden, harika fotoğraflar çekerek çok keyifli bir gezi yapıyoruz. Sağımız solumuz alabildiğine orman, etrafı seyretmek müthiş bir keyif. Çam ağaçlarının karlar altındaki görünümleri hele de yapraklarını döken cins ağaçların kuru dalları üzerinde birikmiş karların şekilleri adeta heykeltıraşların ellerinden çıkmış birer sanat eseri ve biz sanki bir açık hava tabiat müzesinde geziyoruz.

Laponya (Lapland)-13

Orman, ağaçlar ve kar, doğanın bu mucizesi bir kez daha beni benden aldı, içine çekti, büyüledi..

Laponya (Lapland)-14

Laponya (Lapland)-15

Tur sonrası, ağaçların kalın dalları konik şekilde çatılarak üzerine kumaş parçası ya da Ren geyiği derisi gerilerek kurulan geleneksel bir Sami çadırına girdiğimizde ortada gürül gürül yanan ateşin etrafındaki kütük tabureler doğrusu bu ortama çok uydu.

Laponya (Lapland)-16

Laponya (Lapland)-17

Bu çadırlar kuzey bölgelerinde bazı halklar, avcılar ve özellikle Samiler tarafından, Ren geyiklerini takip ederken kaldıkları, av esnasında rüzgârdan korunmak amacıyla ve bazı göçer halklar tarafından çeşitli amaçlarla hâlâ kullanılıyor.

Samiler demişken bu halk hakkında kısacık bir bilgi vereyim; Finlandiya’nın kuzeyinde, yetiştirdikleri Ren geyikleriyle yaşayan, önceleri tamamen göçebe, bugünse yarı göçebe bir halk. Zamanın oraya buraya savurduğu Sami halkı, Asya kökenli. Ural - Altay dilini konuşan İskandinavya’ya ve Rusya’ya Asya’dan gelmiş oldukları düşünülse de kökenleri halen tartışılıyor, Sibirya’da yaşayan Yakut Türkleri ile akraba oldukları da düşünülmekte. 17. yüzyıldan itibaren İskandinav halkları (Norveç ve İsveçliler) Samileri baskıyla yavaş yavaş Hıristiyan yapmak suretiyle asimile ederek bu topluluğu kültürlerinden koparmaya, dillerini öğretmeye çalışarak ana dillerini unutturmaya, yok etmeye çalışmışlar.

Balıkçılıktan avcılığa değişik geçim yolları olsa da bir kısmı Ren geyiği yetiştiriyor. Geyik ve diğer hayvanları avlayarak geçiniyorlar. Ren geyikleri et ihtiyacını karşılıyor, derisi kıyafet ve çadır kumaşı olarak kullanılıyor, kalan eti ise satıyorlar.

Nüfusları 85 ila 135 bin olan Samilerin çoğunluğu Norveç’te yaşarken Finlandiya’daki sayıları 6.500. Geleneksel olarak “Şaman” inançlarına sahip halk, kendilerinin yanı sıra hayvanların, bitkilerin ve tabiatta bulunan her şeyin ruhu olduğuna inanmışlar, dualarını dağlara, göl ve akarsulara yöneltmişler. Şaman, Tanrılarla topluluk arasında aracılık yapmakla görevli, yardımcısı da Ren geyiğinden yapılan Şaman davulu

Laponya (Lapland)-18

13.yüzyılda başlayan Hıristiyan misyonerlerinin bu topraklara gelmesiyle 19.yüzyılda Samilerin bu geleneksel dinleri büyük ölçüde yok olmuş.

Bu bilgileri de aldıktan sonra 200 metre ötedeki Husky Çiftliği’ne gitmeden önce geyikleri seviyor ve ellerimizle besliyoruz.

Laponya (Lapland)-19

Öğlen yemeğinden sonra ise, ülkede önemli bir başka hayvan türü olan “Husky” köpekleri ile tanışacağız.

Yazı dizisinin diğer bölümlerine buradan ulaşabilirsiniz:

1. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-1-bolum
2. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-2-bolum
3. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-3-bolum
4. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-4-bolum
5. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-5-bolum-0
6. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-6-bolum
8. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-8-bolum
9. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-9bolum
10. Bölüm: https://gezimanya.com/GeziNotlari/buyuleyici-bir-kis-masalina-yolculuk-beyaz-ulke-laponya-10-bolum

Etiketler


Yazar Hakkında

nevinsalman

Ankara da doğdum, TED Ankara Koleji ve Gazi Üniversitesi Mimarlık fakültesi mezunuyum. 6 sene Londra'da yaşadım, sonraki yıllarda İstanbul'a yerleştim ve serbest çalıştım. 10 senedir ise kış aylarında İstanbul'da, Mayıs-Aralık 7 ay Bodrum’da yaşıyorum. Tam bir Bodrum sevdalısıyım, en büyük keyfim yelken, yüzme ve squba-diving. Spor hayatımın...


KeremSahin kullanıcısının resmi
KeremSahin
Çar, 04/04/2018 - 13:51
Merhaba, Yazınızda deneyimlerinizi paylaştığınız için teşekkürler. 2019 Ocak ayında biz de eşimle birlikte Lapland turu yapacağız. Ancak kafamızda bazı sorular var. Bilginiz dahilinde cevaplayabildikleriniz olursa sevinirim. 1. Böylesine güzel bir turun eziyete dönüşmemesi için bölgede yapılacak aktiviteleri de düşünürsek çok sıkı giyinmemiz gerekiyor fakat Türkiye'de böyle hava koşullarına uygun kalitede giyim ürünü bulmak biraz zor. Botundan tutunda kar botuna kadar önerebileceğiniz ürünler varsa ve bizimle paylaşabilirseniz çok seviniriz. 2. Daha önce aynı turu yapan arkadaşlarımdan bazıları fotoğraf çekmek için kullandıkları cihazların soğuktan çalışmaz hale geldiğini söyledi. Siz böyle bir sorunla karşılaştınız mı? Gezi boyunca çok fazla güzel manzara olduğunu düşünürsek bir problem de o kadar fotoğraf ve videoyu sağlıklı ve sağlam şekilde yedeklemek. Fotoğrafları yedeklemek için nasıl bir yöntem kullandınız?
nevinsalman kullanıcısının resmi
nevinsalman
Cts, 04/07/2018 - 19:13
Merhabalar, bu guzel turu yapacağınıza memnun oldum, gidip görmeye değer gerçekten. Sorularınıza elimden geldiği kadar yardımcı olmaya çalışayım. 1- Ben kayak kıyafetlerimi aldım, sizde yoksa Decathlon’da uygun fiyatlara bulabilirsiniz. Daha sonra kullanmayacaginiz ürünleri almayın, zira Ren geyikleri, Haskilerle kızak, kuzey ışıklarını görmek icin gece gideceğimiz Kar motorları safarisi ve buzda yüzme, bu otelde kalmak icin hep özel kıyafetler veriyorlar. Siz sadece soğuk bir ülkeye gider gibi kalinca giysiler alın, ayağınızda altı sıkı basacak kaymayacak bit, çizme olsun. 2- Doğru, cep tel ve fotoğraf makinesi pilleri çok çabuk tükeniyor, çok soğukta dönüyor ve kapatıyor kendini, o nedenle çanta, sırt çantaya kıymayın, vücut ile temas eden bir cep doğru olur. 3- çok fotograf icin 35 GB lik bir fotoğraf mak. kart ve yedeği, pil yedeği, databank götürmekte yarar var. Işık’ları iyi çekebilmek icin tripot, ileride de kullanacaksanız. Sevgiler Nevin Salman