Google+

ÇORUH VADİSİ

264908 Mar 2016Gezi Notu
Enver ATEŞEnver ATEŞGold Yazar08 Mar 201626470 Yorum

Vadesi dolan zenginlik…”

Mescit Dağı’ndan akan irili ufaklı derelerin oluşturduğu Çermeli ve Kurt çayları birleşerek Masat Çayı’nı oluşturur. Masat Çayı Bayburt’tan itibaren Çoruh adını alır. Bu nehrin oluşturduğu vadi de Çoruh Vadisi’dir. İspir’e kadar nispeten dingin akan çay bu noktadan itibaren Kaçkar Dağları Milli Parkı’ndan gelen derelerin katkısıyla büyür ve ürkütücü bir hal alır. Yokuşlu köyünden itibaren Yusufeli sınırları içinde 100 km sürecek olan yolculuğu sırasında Oltu ve Barhal çaylarını da alarak iyice güçlenir. İspir’den Yusufeli’ne kadar olan bölüm Çoruh Vadisi’nin en renkli kısmını oluşturur. Magmadan gelen sıcak suların kayalardan çözdüğü mineraller vadideki kayaçlarda renk cümbüşü yaratır.
 
Artvin
Fotoğraf

Çoruh, Borçka’da Berta Çayı’nı da katar önüne. Doğudaki Karçal Dağları ile Doğu Karadeniz Dağları’nı ayırarak Gürcistan’ın Batum şehrinden Karadeniz’e dökülür.
 
Vadinin jeolojisi Palezoik, Kretase ve Eosen gibi pek çok zamandan kalma kaya türleriyle hayli karmaşık bir yapıya sahiptir. Yer yer bazalt kayalarla çoğunlukla andezit, tüf, lav, aglomera gibi volkanik kayalar arasında akıyor Çoruh.
 
Çoruh Nehri var olduğundan beri bu vadiye yaşam kaynağı sağlamış, vadi boyundaki birçok yerleşim de bu kaynaktan beslenmiştir. Karadeniz, Akdeniz, İç Anadolu iklimlerinin yaşandığı vadide, bitki örtüsüne de bu çeşitlilik hâkim. Karadeniz’e yakın kuzey kesimlerin de tipik doğu kayını ormanları, Hatila’daki kopuk Akdeniz ikliminde fıstık çamı toplulukları bulunuyor. Borçka–Yusufeli arasında maki toplulukları ve Akdeniz’e özgü ürünlerin yetiştirildiği tarım alanları var. Olağanüstü zengin bir floraya sahip bu vadide 83 bitki taksonu vardır. Bu türlerden üçü sadece bu vadiye hastır.

Artvin-1
Fotoğraf

Yakın zamana kadar zeytincilik, 20. yüzyıl ortalarına kadar şarapçılık, Yusufeli–İspir arasında çeltikçilik, uzaktan çorak görünen vadilerde her tür meyvecilik hayat bulurdu.
 
Bazı bölümleri bir kanyon özelliği taşıyan vadi, emsalsiz bir doğal alandı. Artık Borçka’dan itibaren başlayan barajlar, bu vadiyi bütün değerleriyle yok edecek.

Artvin-2
Fotoğraf

Vadideki boğazlar on binlerce yırtıcı kuşa göç sırasında geçit oluşturuyor. Küçük orman kartalı, yılan kartalı bunların başındadır. Sakallı akbaba, kızıl akbaba, kara akbaba, kaya kartalı, huş tavuğu ve ürkeklik bu bölgede ürediğinden vadi aynı zamanda önemli kuş alanı sayılır. Keza, burası vaşak için de önemli bir yaşam alanıdır. Yalnız bu bölgeye endemik Çoruh engereği ve yine nesli tehlikedeki iki çeşit içsu balığıyla kelebeklerden baş parmak otu zıpzıpı da burada yaşar. Türü tehlike altındaki floralar ise batı öksin karışık ormanları ve batı Karadeniz fıstık çamı ormanlarıdır.

-
Yorum göndermek için Giriş Yapın veya Üye Olun

Yorumlar(0)

Yorumlar