Google+

ADIYAMAN VE NEMRUT DAĞI

2965718 Mar 2012Gezi Notu
HÜSEYİN YILMAZHÜSEYİN YILMAZGold Yazar18 Mar 2012296570 Yorum

Adıyaman’da Komagene uygarlığının en önemli tarihi yapısı Nemrut Dağı’nın tepesinde olan Antiochos tümülüsü ve burada bulunan tarihi heykel ve kalıntılardır. Araba ile tümülüsün bulunduğu tepenin 1.000 metre alt kısmına kadar gidebiliyoruz. Buradan sonra 800-1000 metre yolu yaya olarak veya arabayı park ettiğimiz yerde eşek kiralayıp yukarı çıkabiliyoruz. Patika yoldan çıkarak ilk önce doğu tarafından girdik. Burada gördüklerimizden bahsetmeden önce, Kommagene uygarlığı ile ilgili biraz bilgi vermekte fayda var.

Kommagene Yunanca genler topluluğu anlamına geliyor. Kommagene Krallığı, Pers ve Grek uygarlıklarının, inanç, kültür geleneklerinin birleştiği güçlü bir krallıktır. Kommagene MÖ 1. yüzyılda 1. Mithrades Kallinikos tarafından bağımsız bir krallık olarak kurulmuştur. Krallık Mithradates Kallinikos’un oğlu 1. Antiochos Epiphanes’in MÖ 62-32 yılları arasında egemen olduğu sırada ün kazanmıştır. 1. Antiochos’u 2. Mithradates izlemiştir. 141 yıl hüküm süren Kommagene Krallığı, MS 72 yılında Roma eyaleti içine alınmıştır.

Adıyaman

1881 yılında Diyarbakır’da yol yapım işinde çalışan Alman mühendis Karl Sester, bu bölgedeki eserleri görüp verdiği bilgiler sonucu Kraliyet Akademisi bir araştırma ekibi kurmuştur. Otto Punctein başkanlığındaki bu ekip Nemrut Dağı’nın tepesindeki tümülüse gelip, orada gerek tümülüs üzerinde gerekse heykel ve kabartma eserler üzerinde çalışma yapmıştır.

Uzun çalışmalar sonucu Otto Punctein, eserlerin üzerindeki Grekçe yazıları çözerek bu eserlerin Kommagene uygarlığına ait olduğunu ve 1. Antiochos tarafından yaptırıldığını keşfetmiştir. Antiochos’un ağzından yazılan yazıt, Nemrut Dağı’nın sırrını ve Antiochos’un yasalarını içermektedir. Yazıtta “Ben Kommogene kralı 1. Antiochos, gerçekten Tanrılara layık bu heykelleri ben diktirdim” ifadesi yer almaktadır.

Adıyaman şehrinde bir çok konaklama seçeneği var. Bunlardan en iyileri Hotel Antiochos, Tugra Otel, Vadi-i Leman Hotel. Şehir merkezine yakın konaklamayı tercih etmek isterseniz Samos Hotel, Hotel Grand Iskender gibi otelleri tercih edebilir ya da daha ekonomik alternatifler isterseniz Unal Hotel, Bozdogan Hotel, Grand Isias Hotel tesislerini deneyebilirsiniz. Bir de booking.com'un Adıyaman aramalarında ara sıra güzel indirimli fırsat otelleri oluyor. Onları da bu linkten takip edebilirsiniz.

Daha sonra Alman mühendis Karl Humann ve İstanbul Arkeoloji Müzesi kurucusu Osman Hamdi Bey’in de katıldığı Nemrut Dağı çalışmaları, 1953’ten 1980 yıllarına kadar Amerikalı arkeolog Theresa Goel ve Alman arkeolog Friederich Karl Dömer tarafından sürdürülmüş ve bu çalışmalar 1986 yılından itibaren Karl Dömer’in öğrencisi Prof. Dr. Şencer Şahin tarafından devam ettirilmiştir.

Kommagene uygarlığının ortaya çıkarılması için yapılan kazılar Nemrut Dağı’ndan başka Arsameia Samsat ve Fırat havzasında gerçekleşmiştir. Kazılarda ortaya çıkan taşınabilir eserler Adıyaman Müzesi’ne, geri kalanlar da Milli Park alanı içerisinde korunmaya alınmıştır.
*** Bu bilgiler T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Tanıtma Genel Müdürlüğü’nün Adıyaman broşüründen alınmıştır.

Evet, Nemrut Dağı’nın tepesine doğu taraftan çıktık. Hemen önümüzde devasa heykeller, karşımızda ise Antiochos tümülüsü duruyor. Bulunduğumuz yer denizden 2.150 metre yükseklikte. Tümülüsün tepesi ise denizden 2.206 metre yükseklikte. Bulunduğumuz yer ovaya ve Fırat nehrine hakim bir konumda. Nemrut Dağı, doğu Toros sıradağları üzerinde.

Antiochos Tümülüsü doğu, batı ve kuzey terasının ortasında 150 metre çapında genişliğe ve 55-56 metre yüksekliğe sahip yumruk büyüklüğünde kırma taşlardan yığılarak yapılmış yapay bir tepe ve tabanında Antiochos’un anıt mezarını muhafaza etmektedir.

Tepenin dört tarafında kayalar oyularak teraslar oluşturulmuştur. Güneydeki teras kaydığı için bugün göremiyoruz. Kuzey, doğu ve batı terasları duruyor. Doğu terasın en önünde bir altar bulunuyor. Heykeller tümülüse arkasını dönmüş durumda sıralanmışlar. Dev heykellerinden bazılarının kafaları öndeki terasa yuvarlanmış halde yerde duruyor. Gövdeler 10 metre kadar yüksekte ve koltukta oturuyorlar. Soldan sağa doğru Apollon, Mitra, Helios, Hermes, Kommagen’ın bereket tanrıçası Tyche-Fortuna, baş tanrı Zeus, Oramasdes, Kral Antiochos, Herakles, Ares heykellerini görüyoruz.

Adıyaman-1

Heykellerin iki yanında da kartal ve aslan heykellerini görüyoruz. Alt tarafta duvarın alçak kısmında bir tarafta kralın Makedonyalı ataları, diğer tarafta ise Persli ataları gösterilmiş. Burada yazılar mevcut. Bu yazılarda tören hakkında bilgi veriliyormuş. Koltukta oturanlar 8 yontma taş üzerine oturtulmuş. Yerde bulunan kafalar epeyce tahrip olmuş durumda. Heykellerin çoğunda çatlama mevcut. 2000 metre üzerinde olması nedeni ile geceleri hava hep sıfırın altında. Dolayısıyla çatlaklara giren su gece sıfır derecenin altında buz olarak genleştiği için çatlakları devamlı patlatıyor. Bu şekilde heykeller korumasız kalırsa 30-40 sene içinde tamamı yok olur kanaatindeyim. Bu konuya ilgililerin el atması gerektiğini düşünmekteyim…

Doğu terastan yaklaşık 160-170 metre mesafedeki batı terasına bağlayan kısma kuzey terastan yürüyerek geçiyoruz. Batı terastaki heykeller de doğu terastaki gibi aynı sıra ile dizilmişler. Doğu terastakinden daha iyi durumdalar. Terasın yan tarafında birçok kabartma görülüyor. Kabartmaların çoğu Kralın Tanrı’larla el sıkışırken resmedildiğini gösteriyor. Buradaki Leo Horoscop (Arslan’ın) üzerindeki 19 yıldız ve boyundaki ayın bir tarih gösterdiği belirlenmiş. Bu tarih Antiochos’un tahtta çıktığı tarih olan M.Ö 7 Temmuz 62 senesini göstermektedir.

Adıyaman-2

Batı terasından güneşin batışını izliyoruz. Muhteşem bir görüntü oluştu. Fotoğraf ve kamera çekimlerimizi yapıp patika yoldan, alacakaranlıkta 1.000 metre aşağıda bekleyen arabamıza ulaşıp Adıyaman’daki otelimize dönüyoruz.

Adıyaman'da iyi hizmet kalitesi ve yemekleriyle tercih edebileceğiniz oteller arasında Tugra Otel ve Samos Hotel gibi oteller mevcut.

-
Yorum göndermek için Giriş Yapın veya Üye Olun

Yorumlar(0)

Yorumlar